Manganit

Manganit
Ilustracja
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

γ-MnO(OH) – tlenowodorotlenek manganu

Twardość w skali Mohsa

4[1]

Przełam

nierówny, drzazgowaty[1]

Łupliwość

doskonała[1]

Pokrój kryształu

pryzmatyczny, ziarnisty[1]

Przezroczystość

nieprzezroczysty[1]

Układ krystalograficzny

jednoskośny[1]

Klasa krystalograficzna

pryzmatyczna[1]

Właściwości mechaniczne

kruchy[1]

Gęstość

4,35 g/cm³[1]

Właściwości optyczne
Barwa

czarna, ciemnobrunatna, ciemnoszara

Rysa

czarna, brunatnoczarna

Połysk

półmetaliczny, matowy, żywiczny[1]

Współczynnik załamania

2,250–2,530 (dwuosiowy)[1]

Inne

dwójłomność: 0,028[1]

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

4.FD.15[1]

Manganitminerał z grupy tlenowodorotlenków. Należy do minerałów rzadkich, rozpowszechnionych tylko w niektórych rejonach Ziemi. Nazwa pochodzi od składu chemicznego tego minerału.

Charakterystyka

Właściwości

Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju słupkowym, igiełkowym bardzo często wykazują pionowe zbrużdżenia. Ładnie wykształcone kryształy występują w druzach, gdzie tworzą szczotki krystaliczne. Występuje w skupieniach ziarnistych, pręcikowych, włóknistych, promienistych, czasami naciekowych. Tworzy też konkrecje. Występują zbliźniaczenia – kolankowe lub krzyżowe. Jest kruchy, przeświecający, tworzy pseudomorfozy po kalcycie.

Występowanie

Minerał hydrotermalny niskich temperatur oraz niektórych płytkomorskich osadów. Współwystępuje z kalcytem, barytem, hematytem, piroluzytem, psylomelanem, rodochrozytem, kwarcem, ettringitem, sturmanitem oraz hausmanitem[1].

Miejsca występowania:

  • W Polsce: spotykany w żelaziakach brunatnych w okolicach Tarnowskich Gór oraz w rejonie złóż Zn-Pb. Także w skałach ilastych w okolicach Jawora (Dolny Śląsk) i w Tatrach.

Zastosowanie

  • ważna ruda manganu (62,47% Mn),
  • wysoko ceniony kamień kolekcjonerski[potrzebny przypis].

Przypisy

  1. a b c d e f g h i j k l m n Manganite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-09-28] (ang.).

Bibliografia

  • Leksykon Przyrodniczy – Minerały i kamienie szlachetne, „Horyzont” 2002.
  • J. Parafiniuk: Minerały systematyczny katalog 2004, TG ”Spirifer” W-wa 2005
  • O. Medenbach, C. Sussieck-Fornefeld: Minerały, „Świat Książki” 1996.
  • R. Hochleitner: Minerały i kryształy, „Muza S.A.” 1994.
  • W. Heflik, L. Natkaniec-Nowak: Minerały Polski, Wyd. „Antykwa” 1998.

Linki zewnętrzne

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.