Oxima
Oxima konposatu organikoen mota bat da, eta zeinen formula orokorra RR'C=NOH da; R erradikal organikoa den, eta R' hidrogenoa edo talde organikoa izan daitekeen. Oxima hidroxilamina aldehido batekin (kasu honetan, aldoxima) edo zetona batekin (kasu honetan, zetoxima) kondentsatzearen emaitza da[1].
Alkenoen lotura bikoitzean bezala, hemen ere cis-trans (Z/E) isomeria dago R eta R' ordezkatzaileak desberdinak direnean.
Oximak solido kristalinoak izan ohi dira. Historikoki, metodo espektroskopikoak agertu aurretik, karbonilo, aldehido eta zetona funtzioak zituzten konposatuak bereizteko eta karakterizatzeko erabili ziren, adibidez, monosakaridoak.
Sintesia
Esan bezala hidroxilamina karbonilo talde batekin erreakzionaraziz prestatzen dira. Nitriloak ere usa daitezke erreaktibo gisa[2].
![{\displaystyle {\mathrm {RR} {\vphantom {A}}^{\prime }\mathrm {C} {=}\mathrm {O} {}+{}\mathrm {NH} {\vphantom {A}}_{\smash[{t}]{2}}\mathrm {OH} {}\mathrel {\longrightarrow } {}\mathrm {RR} {\vphantom {A}}^{\prime }\mathrm {C} {=}\mathrm {NOH} {}+{}\mathrm {H} {\vphantom {A}}_{\smash[{t}]{2}}\mathrm {O} }}](https://wikimedia.org/api/rest_v1/media/math/render/svg/4740aa30b4af99c9e903de339068af56eea7af30)
Erabilera
Oximak hainbat aplikazio dauzkate. Esaterako Nylon 6-aren monomeroa den kaprolaktamaren sintesia ziklohexanona oxima bihurtuz hasten da[3].
Saliziloxima, bestalde, agente kelatzaile gisa usatzen da[4]. Pradiloxima nerbio-agenteen antidotoa da, adibidez[5].
Erreferentziak
- ↑ Oxima. Zientzia eta teknologia hiztegi entziklopedikoa. Elhuyar fundazioa.
- ↑ Basterretxea, Francisco et als. (1996). Kimika Orokorra. Udako Euskal Unibertsitatea, 658-659 or. ISBN 84-86967-71-6..
- ↑ (Ingelesez) Ritz, Josef; Fuchs, Hugo; Kieczka, Heinz; Moran, William C.. (2011). «Caprolactam» Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry (John Wiley & Sons, Ltd) doi:. ISBN 978-3-527-30673-2. (kontsulta data: 2025-05-12).
- ↑ Smith, Andrew G; Tasker, Peter A; White, David J. (2003-06-01). «The structures of phenolic oximes and their complexes» Coordination Chemistry Reviews 241 (1): 61–85. doi:. ISSN 0010-8545. (kontsulta data: 2025-05-12).
- ↑ Kassa, J.. (2002-01-01). «Review of Oximes in the Antidotal Treatment of Poisoning by Organophosphorus Nerve Agents» Journal of Toxicology: Clinical Toxicology 40 (6): 803–816. doi:. ISSN 0731-3810. PMID 12475193. (kontsulta data: 2025-05-12).
Kanpo estekak
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.