Erythranthe

Erythranthe
Ilustracja
Kroplik żółty
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

astropodobne

Rząd

jasnotowce

Rodzina

Phrymaceae

Rodzaj

Erythranthe

Nazwa systematyczna
Erythranthe Spach
Hist. Nat. Vég. 9: 312 (1840)[3]
Typ nomenklatoryczny

E. cardinalis (Douglas ex Bentham) Spach[4]

Erythranthe lewisii
Erythranthe cardinalis

Erythrantherodzaj roślin z rodziny Phrymaceae, w tradycyjnych ujęciach włączany był do rodzaju kroplik Mimulus[5]. Należy do niego 129 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje oba kontynenty amerykańskie oraz południową i wschodnią Azję. W Ameryce Północnej brak przedstawicieli rodzaju tylko na północnych krańcach kontynentu oraz w południowo-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, na Antylach i w części Ameryki Centralnej. W Ameryce Południowej brak przedstawicieli we wschodniej części kontynentu – w Brazylii i Paragwaju. W Azji rośliny te występują od rosyjskiego Dalekiego Wschodu i Japonii poprzez Chiny, Wietnam, Mjanmę po rejon Himalajów[3]. W Polsce zadomowionymi antropofitami stały się kroplik żółty E. guttata i kroplik piżmowy E. moschata[6]. Kilka dalszych jest uprawianych jako rośliny ozdobne[6][7].

Takson wyodrębniony został z rodzaju Mimulus na podstawie molekularnych analiz filogenetycznych, wyróżnia go też położenie kątowe zalążków, a z cech morfologicznych m.in. długoszypułkowe kwiaty (szypułki są dłuższe od kielicha)[8].

Morfologia

Erythranthe moschata
Pokrój
Na ogół półkrzewy ale też rośliny jednoroczne i byliny. Pędy są płożące, podnoszące się lub prosto wzniesione, nagie lub owłosione, także gruczołowato. Łodyga obła lub kanciasta, czworoboczna[8].
Liście
Odziomkowe (skupione w rozetę przyziemną u E. linearifolia i E. primuloides), ogonkowe lub siedzące. Blaszki czasem nieco mięsiste, ale nie skórzaste, pojedyncze, całobrzegie lub ząbkowane[8].
Kwiaty
Wyrastają w kątach liści w środkowej lub szczytowej części pędu. Osadzone są na zwykle dłuższej od kielicha szypułce, u różnych gatunków są wzniesione, odstają w bok lub zwisają. Kielich może być grzbiecisty lub promienisty, zrosłodziałkowy, z 5 lub 3 ząbkami. Korona kwiatu jest grzbiecista, dwuwargowa, przy czym dolna warga z trzema łatkami, a górna z dwoma. Płatki są barwy żółtej, różowej, czerwonej, fioletowej, rzadko białej. Pręciki są cztery, dwa z nich dłuższe, z nitkami osadzonymi w środkowej części rurki korony. Zalążnia górna, z dwóch zrośniętych owocolistków, dwukomorowa. Znamię dwułatkowe[8].
Owoce
Torebki na szczycie zaokrąglone lub ucięte, otwierają się dwiema łatkami. Zawierające kilkaset do dwóch tysięcy drobnych, wąskoeliptycznych, spłaszczonych nasion[8].

Systematyka

Rodzaj z rodziny Phrymaceae. Najbliżsi krewni to Diplacus i Hemichaena[8].

Wykaz gatunków[3][7]

Przypisy

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2025-07-07] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2025-07-07] (ang.).
  3. a b c Erythranthe Spach, [w:] Plants of the World online [online], Royal Botanic Gardens Kew [dostęp 2025-07-07].
  4. Erythranthe Spach. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2025-07-07].
  5. David J. Mabberley, Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 343, DOI10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200.
  6. a b Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 116-117, ISBN 978-83-62975-45-7.
  7. a b Wiesław Gawryś: Słownik roślin zielnych. Kraków: Officina botanica, 2008, s. 124. ISBN 978-83-925110-5-2.
  8. a b c d e f Erythranthe Spach. [w:] Flora of North America [on-line]. floranorthamerica.org. [dostęp 2025-07-07].

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.