Wasselonne Wàssle
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Antzinako herrialdea	Alemaniar Inperioa
Lurralde	Alsazia-Lorrena
District of Alsace-Lorraine	Unterelsaß
Izen ofiziala	Wasselonne
Jatorrizko izena	Wàssle
Posta kodea	67310
Geografia
Koordenatuak	48°38′14″N 7°26′53″E / 48.6372°N 7.4481°E / 48.6372; 7.4481
Azalera	15 km²
Altitudea	195 m, 380 m eta 258 m
Mugakideak	Cosswiller, Crastatt, Hohengœft, Marlenheim, Nordheim, Romanswiller, Wangen eta Westhoffen
Demografia
Biztanleria	5.780 (2023ko urtarrilaren 1a)
3.029 (%52,5)   (%47,5) 2.744
Dentsitatea	385 bizt/km²
wasselonne.fr

Wasselonne Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 5.780 biztanle zituen 15 km²-ko azaleran.

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Cosswiller, Crastatt, Hohengœft, Marlenheim, Nordheim, Romanswiller, Wangen eta Westhoffen.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,3 °C-koa da, 17,5 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 839 mm-koa da, urtarrilean 10,4 euri-egun eta uztailean 10,4 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Wangenbourg-Engenthal udalerrian dago, 10,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1131,8 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM67122001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Wangenbourg_sapc », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_67122001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36,4 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,9 °C-koa da, 2012ko otsailaren 7an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1990ko maiatzaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM67122001" />.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Hazkunde begetatiboa

Urtea 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025 Hazkunde begetatiboa −9 −9 −6 10 −1 −8 −2 6 1 −28 −31 −15 −16 −22 −35 −26 −30 −33 Jaiotzak 50 57 54 62 57 67 60 64 56 47 45 54 61 43 41 51 47 35 Heriotzak 59 66 60 52 58 75 62 58 55 75 76 69 77 65 76 77 77 68 Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

2023 erroldaren arabera, Wasselonne udalerrian 5.679 biztanle zeuden eta 2.590 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,19 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 31,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Udalerrian 1.767 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (818). Guraso bakarreko 250 familietatik 205etan ama zen guraso bakarra. 988 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 374k seme-alaba bakarra zuten etxean, 309k bi, eta 95k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 699 bikoteetatik 85tan (% 12,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />

15 urte edo gehiago zituzten 4.902 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 75,4). 80 urte edo gehiagoko 410 biztanleetatik 338 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 72 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 45,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,1 izatezko bikotean eta % 6,7 PACS bidez lotuta). % 24,0 ezkongabeak ziren, % 7,9 alargunak eta % 6,5 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 33,7), eskulangileak (% 20,2), enplegatuak (% 16,9), erdi-mailako lanbideak (% 16,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 33,7) Rhin Beherea departamenduko batez bestekoaren (% 27,5) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,4).<ref name="menages" />

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

Kopurua % Elkarbizitza-unitateak Seme-alabekin bizi ziren bikoteak 689 % 26,6 Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak 808 % 31,2 Guraso bakarrekoak 250 % 9,7 Kide bakarrekoak 818 % 31,6 Bestelakoak 25 % 1,0 Familiak Seme-alabarik gabeko bikoteak 818 % 46,3 Seme-alabadun bikoteak 699 % 39,6 Guraso bakarrekoak 250 % 14,1 25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean 988 % 55,9 Seme-alaba bat 374 % 21,2 Bi seme-alaba 309 % 17,5 Hiru seme-alaba 70 % 4,0 Lau seme-alaba edo gehiago 25 % 1,4 Egoera zibila (15 urte edo gehiago) Ezkonduta 2.249 % 45,9 Izatezko bikotean 444 % 9,1 PACS bidez lotuta 326 % 6,7 Ezkongabea 1.177 % 24,0 Alarguna 385 % 7,9 Dibortziatuta 321 % 6,5 Erreferentziazko pertsonaren lanbidea Nekazariak 10 % 0,4 Artisau, merkatari eta enpresa-buruak 85 % 3,3 Goi-mailako langileak 155 % 6,0 Erdi-mailako lanbideak 429 % 16,6 Enplegatuak 439 % 16,9 Eskulangileak 524 % 20,2 Erretiratuak 873 % 33,7 Bestelakoak 75 % 2,9 Iturria: INSEE, RP2023.

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.865 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.599 egoitza nagusi ziren, 45 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 221 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.566), eta apartamentuak gutxi ziren (1.281). Egoitza nagusietatik 1.634 beren jabearen bizilekuak ziren, 914 alokairuan zeuden, 267 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 51 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (807).<ref name="etxebizitzak" />

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.053). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (983 etxebizitzatan). 1.924 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.211 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.068tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

Kopurua % Etxebizitza multzoa Egoitza nagusia 2.599 % 90,7 Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa 45 % 1,6 Hutsik 221 % 7,7 Etxe mota Etxeak 1.566 % 54,7 Apartamentuak 1.281 % 44,7 Gela kopurua (egoitza nagusiak) 1 gela 71 % 2,7 2 gela 275 % 10,6 3 gela 574 % 22,1 4 gela 626 % 24,1 5 gela edo gehiago 1.053 % 40,5 Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak) 1919 aurretik 355 % 13,7 1919-1945 198 % 7,6 1946-1970 437 % 16,8 1971-1990 807 % 31,1 1991-2005 441 % 17,0 2006-2020 337 % 13,0 Jabetza egoera (egoitza nagusiak) Jabeak 1.634 % 62,9 Alokairuan 914 % 35,2 HLM 267 % 10,3 Doan lagata 51 % 2,0 Berogailu mota (egoitza nagusiak) Gas sarea 983 % 37,8 Fuel-olioa 371 % 14,3 Elektrizitatea 785 % 30,2 Gas botila 25 % 1,0 Bestelakoak 435 % 16,7 Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak) Aparkalekua 1.924 % 74,0 Ibilgailu bat 1.211 % 46,6 Bi ibilgailu edo gehiago 1.068 % 41,1 Iturria: INSEE, RP2023.

2023 urtean 15-64 urteko 3.526 biztanleetatik 2.728 aktibo ziren (% 77,4), horietako 2.519 lanean (% 71,4) eta 209 langabezian (aktiboen % 7,7).

798 ez-aktibotik 290 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 36,3), 269 erretiraturik zeuden (% 33,7) eta 239 bestelako ez-aktibo ziren (% 29,9).

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

Udalerrian 2.293 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.519 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.220 eurokoa zen, eta biztanleen % 11 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) 18 urtez azpiko% 22,9 18-29 urte% 19,0 30-39 urte% 14,3 40-49 urte% 15,4 50-64 urte% 11,4 65-74 urte% 8,8 75 urte eta gehiago% 8,0 Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Jabeak% 5,2 Errentariak% 29,9 Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta% 74,7 Pentsio/erretiroak% 26,7 Ondarea, bestelakoak% 10,6 Gizarte-prestazioak% 4,4 Zuzeneko zergak−% 16,4 Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 68,1, ez-soldatapekoen errenta % 4,5, langabezia-sariak % 2,2.

2007an zeuden 344 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 5 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 3 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 26 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 37 eraikuntza enpresak ziren, 90 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 17 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 9 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 12 finantziazio enpresak ziren, 17 higiezinen enpresak ziren, 37 zerbitzu enpresak ziren, 49 administrazio publikoko enpresak ziren eta 24 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 84 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 6 banku bulegoak, 1 funeraria, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 2 autoeskolak, 4 igeltseroak, 9 margolariak, 6 zurginak, 6 iturginak, 4 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 10 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 2 aldi baterako lan enpresak, 13 jatetxeak, 7 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 3 apaindegiak.^[5]

2009an zeuden 29 establezimendu komertzialetatik, 2 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 3 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 7 arropa dendak, 3 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 2 elektrotresna dendak, 1 altzari denda zen, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 3 drogeria, 1 bitxi-denda zen eta 2 lore-dendak ziren.^[6]

2000. urtean Wasselonne udalerrian 17 nekazaritza-ustiategi zeuden, 560 hektarea erabiltzen.^[7]

2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 , tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Wasselonne udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 543 ikaslekin.

• (Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.