PROFILPELAJAR.COM

Mirabay

Mirabay[1] nomi bilan mashhur boʻlgan va Sant Meerabai hurmatga sazovor boʻlgan. U 1498-yilda tugʻilgan. 1547-yilda vafot etadi. Meera 16-asrda yashagan hindu tasavvuf shoiri va Krishnaning dindori edi. U mashhur Bhakti avliyosi, ayniqsa Shimoliy Hindiston hindu an'analarida[2][3].

Mirabai Kudki shahrida hozirgi Rajasthanning Pali tumani Rathore Rajput qirollik oilasida tugʻilgan va bolaligini Mertada oʻtkazgan. U Bhaktamalda tilga olinadi, bu uning mil.avv.1600-yillarda mashhurligi va Bhakti harakati madaniyatida qadrli shaxs ekanligini tasdiqlaydi[4][5].

Mirabay afsonalarda uning ijtimoiy va oilaviy anjumanlarga qoʻrqmasligi, Krishnaga boʻlgan sadoqati, Krishnaga oʻz eridek koʻrar edi va diniy sadoqati uchun qaynona-qaynota tomonidan zilm koʻrganligi haqida soʻz boradi. U koʻplab xalq ertaklari va xagiografik afsonalarning mavzusi ular bir-biriga mos kelmaydigan yoki tafsilotlari jihatidan juda farq qiladi[6].

Biografiya

Rajastan, Chittor qal'asidagi Krishna uchun Meera ibodatxonasi

Mirabay haqida haqiqiy ma'lumotlar yoʻq va olimlar Meeraning tarjimai holini uning sanasi va boshqa lahzalari eslatib oʻtilgan 2-darajali adabiyotlardan aniqlashga harakat qilishdi. Meera 1516-yilda Mevarning valiahd shahzodasi Bxoj Rajga istamagan holda turmushga chiqdi[7][8] Uning turmush oʻrtogʻi 1518-yilda Dehli sultonligi bilan davom etayotgan urushlardan birida yaralangan va 1521-yilda jangovar jarohatlardan vafot etgan. Uning otasi ham, qaynotasi ham ( Rana Sanga ) birinchi Mug‘al imperatori Boburga qarshi Xanva jangida mag‘lubiyatga uchraganidan bir necha kun o‘tib vafot etgan.

She'riyat

Meeraning aksariyat she'rlari Krishna (chapda) shaklida Xudoga bagʻishlangan boʻlib, uni Qorongʻu yoki Togʻni koʻtaruvchi deb ataydi. Ba'zi Meera qoʻshiqlariga Krishnani sevuvchi Radha (oʻngda) kiradi. Uning barcha she’rlarida falsafiy mazmun bor[9].

Meera Bayning koʻplab kompozitsiyalari bugungi kunda Hindistonda, asosiy bagʻishlangan qoʻshiqlar ( bhajanlar ) sifatida kuylashda davom etmoqda, garchi ularning deyarli barchasi falsafiy ma'noga ega edi[10]. Uning eng mashhur kompozitsiyalaridan biri " Paayoji maine Naam Ratan dhan paayo " boʻlib qolmoqda. Mirabayraning she'rlari Rajasthan tilida lirik padalar (metrik misralar) dir[11]. Minglab oyatlar unga tegishli boʻlsa-da, olimlar ularning qanchasini Meeraning oʻzi yozganligi haqida turlicha fikrda[12]. Uning she'riyatining oʻz davridan saqlanib qolgan qoʻlyozmalari yoʻq va unga ikkita she'r yozilgan eng qadimgi yozuvlar 18-asr boshlarida, u Dvarka ibodatxonasidagi Dvarkadxish haykaliga botganidan keyin 150 yildan koʻproq vaqt oʻtgach[13].

Mirabay kompozitsiyalari

  • Raag Govind
  • Govind Tika
  • Raag Soratha
  • Meera Ki Malhar
  • Mira Padavali
  • Narsi ji Ka Mayara
  • Sanson Ki Mala Pe

Yana qarang

  • Andal
  • Akka Mahadevi
  • Bhajan

Adabiyotlar

  1. ↑ „Mira Bai“. Encyclopædia Britannica. 2018-yil 4-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 30-iyul.
  2. ↑ Karen Pechelis (2004), The Graceful Guru, Oxford University Press, ISBN 978-0195145373, pages 21-23, 29-30
  3. ↑ Neeti Sadarangani (2004), Bhakti Poetry in Medieval India: Its Inception, Cultural Encounter and Impact, Sarup & Sons, ISBN 978-8176254366, pages 76-80
  4. ↑ Catherine Asher and Cynthia Talbot (2006), India before Europe, Cambridge University Press, ISBN 978-0521809047, page 109
  5. ↑ Annals And Antiquities Of Rajasthan Vol. 1 Page no. 75
  6. ↑ Nancy Martin-Kershaw (2014), Faces of the Feminine in Ancient, Medieval, and Modern India (Editor: Mandakranta Bose), Oxford University Press, ISBN 978-0195352771, pages 162-178
  7. ↑ Usha Nilsson (1997), Mira bai, Sahitya Akademi, ISBN 978-8126004119, pages 12-13
  8. ↑ Nancy Martin-Kershaw (2014), Faces of the Feminine in Ancient, Medieval, and Modern India (Editor: Mandakranta Bose), Oxford University Press, ISBN 978-0195352771, page 165
  9. ↑ Edwin Bryant (2007), Krishna: A Sourcebook, Oxford University Press, ISBN 978-0195148923, page 244
  10. ↑ Subramanian, VK. Mystic songs of Meera (in Hindi and English). Abhinav publications, 1 February 2005. ISBN 8170174589. Qaraldi: 2018-yil 23-noyabr. 
  11. ↑ Usha Nilsson (1997), Mira bai, Sahitya Akademi, ISBN 978-8126004119, pages 16-17
  12. ↑ „Meera ke bhajan (Hindi)“. www.hindividya.com. Hindi Vidya (2016-yil 10-iyun). 2018-yil 23-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 23-noyabr.
  13. ↑ John Stratton Hawley (2002), Asceticism (Editors: Vincent Wimbush, Richard Valantasi), Oxford University Press, ISBN 978-0195151381, pages 301-302

Havolalar

Vikiomborda „Mirabay“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.