Laiy
Laiy yoki Lay (qadimgi yunoncha: Λάϊος) ― qadimgi yunon mifologiyasining qahramoni[1].
Fiva shohi, Labdakning oʻgʻli[2], Iokastaning eri, Edipning otasi. Otasi vafot etganida, Laiy 1 yoshda edi. Keyinchalik egizaklar Zef va Amfion[3] tomonidan Fivadan quvilgan[4].
Fiva taxtini egallab olgan Amfion va Zetadan yashirinib, Laiy Pisatis shahri qiroli va Tantalning oʻgʻli Pelop dargohidan mehmondoʻstlik va panoh topdi. Pelop laʼnat ostida edi, chunki u taxtni ham, uning rafiqasi Gipodamiyani ham makkorlik orqali qoʻlga kiritgan edi. Pelop kenja oʻgʻli Xrisippni hammadan ham koʻproq yaxshi koʻrardi. Laiy Xrisippga ikki gʻildirakli aravada yurishni oʻrgatayotganida, uni sevib qoladi va oʻgʻirlab ketadi[5]. Laiy uni aldab, Fivaga olib boradi, buning uchun u oʻz navbatida Pelop tomonidan laʼnatlangan (afsonaning boshqa versiyasida Xrisipp katta akalari tomonidan oʻldirilgan)[6].
Amfion vafotidan keyin u Fivaga hukmronlik qilgan. Menekeyning qizi Iokastaga (yoki Epikast) uylangan. Pelopning laʼnati Laiyning nikohida befarzandlikka olib keldi. Delfiga maslahat soʻrab borgan Laiyga Apollon orakuli bashorat qiladi: Laiy oʻgʻil koʻrishi mumkin, ammo keyin oʻgʻli uni oʻldiradi[7]. Maʼbud orakul orqali Laiyga uch marta farzand koʻrishni taqiqlaydi[8]. Buni xohlamay, Laiy farzand koʻrish gʻoyasidan voz kechadi, lekin bir kuni mast boʻlib, u xotinini homilador qiladi[9]. Laiy bashorat amalga oshishidan qoʻrqib, xizmatkorga chaqaloq Edipni Kiferon togʻiga olib borib tashlashni buyuradi, lekin xizmatkor rahm-shafqat qilib, buyruqqa itoat qilmaydi va chaqaloqni choʻponlarga beradi.
Voyaga etgan Edip oʻzining kelib chiqishini bilmagan holda, otasini oʻldirishi haqida bashorat oldi va dahshatga tushib, asrab olgan ota-onasidan qochib ketadi. Toʻrtta hamrohi bilan Fokida hududi boʻylab aravada ketayotgan Laiy[10], Edip tomonidan janjalda oʻldirilgan[11]. Bu Sxistda (yoʻl chorrahasi) roʻy bergan edi, Laiy va uning qulining qabri shu yerga qoʻyilgan[12]. Yoki Laiy va xabarchisining qabri Lafistiy togʻida boʻlgan[13].
Esxilning „Laiy“ tragediyasi va Likofronning „Laiy“ tragediyasining, Platonning „Laiy“ komediyasining bosh qahramoni.
Manbalar
- ↑ Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T. 2. S. 35
- ↑ Sofokl. Tsar Edip 225
- ↑ Gigin. Mifi 9
- ↑ Gantz T. Mythes de la Grèce archaïque (фр.) — Paris: Éditions Belin, 2004. — P. 1390. — ISBN 978-2-7011-3067-5
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 5, 5
- ↑ Лай // Энциклопедический словарь — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1896. — Т. XVII. — С. 254.
- ↑ Sofokl. Tsar Edip 711—715; Gigin. Mifi 66
- ↑ Esxil. Semero protiv Fiv 745—749; Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 64, 1
- ↑ Yevripid. Finikiyanki 14-22
- ↑ Sofokl. Tsar Edip 752
- ↑ Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 5, 5.7-8; 15, 7
- ↑ Pavsaniy. Opisanie Elladi X 5, 3
- ↑ Nikolay Damasskiy. Istoriya, fr. 8 Yakobi
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.