Chatqol
| Chatqol | |
|---|---|
 Chatqol quyi oqimida | |
| Tavsif | |
| Uzunligi | 217 |
| Suv sarfi | 126 m³/s |
| Davlat | Oʻzbekiston va Qirgʻiziston |
| Chatqol | |
Chatqol (qirgʻizcha: Чаткал/Chatkal) — Qirgʻiziston Respublikasi Oʻsh viloyati va Oʻzbekiston Respublikasi Toshkent viloyatidagi daryo. Chorvoq suv ombori qurilgunga qadar Chirchiqning yirik irmogʻi boʻlgan. Uzunligi 217 km, havzasining maydoni 7110 km². Talas Olatovining janubi-gʻarbiy yon bagʻridan Qoraqulja nomi bilan boshlanadi. Qoraqasmoq irmogʻi qoʻshilgach, Ch. nomini oladi. Chorvoq suv omboriga quyiladi. Boshlanish qismida Ch. chuqur va tor darada oqadi; Qorataka irmogʻi quyilgan joydan boshlab daryo vodiysi keskin kengayadi. Quyi qismida Ch. bir necha terrasalari boʻlgan keng vodiyda chuqur oʻzanda oqadi.
CH. vodiysining yon bagʻirlari koʻp joylarda tik va baland togʻ yon bagʻirlaridan iborat, kalta irmoklar, jarliklar bilan parchalangan. Vodiysi keng joylarda yon bagʻirlari yotiqroq, balandligi 8– 40 m boʻlgan terrasalar hosil qilgan. Eni 200–300 m li qayirlarda daryo oʻzani bir necha mayda tarmoqlarga ajralib ketadi. Daryo havzasi baland togʻlarda joylashgan (oʻrtacha balandligi 2605 m). Umumiy maydoni 51 km² boʻlgan 119 kichik muzlik bor. Daryo qor va muzlik suvlaridan toʻyinadi. Ch.ning oʻrtacha yillik suv sarfi Ters daryosining quyilish joyida 67 m³/sek., Nazaytoʻqay qishlogʻi yonida 85 m³/sek., suv omboriga quyilish yerida 126 m³/sek., 1932—74 yillardagi kuzatish maʼlumotlariga koʻra, daryoning quyilish kismida eng koʻp suv sarfi 920 m³/sek., eng kam suv sarfi esa 7,0 m³/sek. boʻlgan. Ch. daryosida mart oyidan suv koʻpayadi, yanvar — fevralda kamayadi. Oʻrta hisobda yillik suv miqdorining 55% mart— iyunda, 30% iyul—sentabrda va 15% oktabr—fevral oylarida oqib oʻtadi. Daryo suvi uncha loyqa emas (oʻrta hisobda 460 g/m3). Daryo suvi tez oqqanligidan muzlamaydi. Lekin, shovush oqishi va qirgʻoq muzlashi mumkin. Ch. suvidan ekin maydonlarini sugʻorishda foyd alaniladi.
 | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
 | Ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
| 3 000 km > |  | |
|---|---|---|
| 1 000 km > | ||
| 500 km > | ||
| 300 km > | ||
| 100 km > |
| |
| Toʻgʻonlar | ||
| Koʻllar | ||
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.