Thomas Chatterton

Thomas Rowley, Decimus

Data i miejsce urodzenia	20 listopada 1752 Bristol
Data i miejsce śmierci	24 sierpnia 1770 Holborn
Narodowość	angielska
Język	angielski
Dziedzina sztuki	poezja
Multimedia w Wikimedia Commons
Teksty w Wikiźródłach
Cytaty w Wikicytatach

Thomas Chatterton (ur. 20 listopada 1752 w Bristolu^[1], zm. 24 sierpnia 1770 w Holborn) – angielski poeta preromantyzmu. Autor popularnych ballad, ogłoszonych jako odkryte utwory średniowieczne^[2].

Był synem nauczyciela, który zmarł jednak niedługo przed jego narodzinami. Rodzinę utrzymywała matka, zarabiając na życie szyciem^[1]. Uczęszczał do szkoły parafialnej, gdzie miał opinię nieuka, później terminował jako pisarz u miejscowego adwokata. Wolny czas poświęcał studiom nad historią średniowieczną oraz starymi manuskryptami znajdującymi się w kolekcji jego ojca i bibliotece kościelnej^[3]. Z czasem wykreował postać fikcyjnego XV-wiecznego poety, Thomasa Rowleya, którego nazwisko zapożyczył od bristolskiego księdza odnalezionego w kościelnych księgach^[1][3]. Odkrytymi rzekomo przez siebie średniowiecznymi rękopisami z utworami Rowleya usiłował zainteresować antykwariuszy, którzy jednak rozpoznali w nich oszustwo. Mistyfikacji nie dał się także zwieść Horatio Walpole, który poradził Chattertonowi publikowanie pod własnym nazwiskiem bardziej współczesnych wierszy, głównie satyr^[1][3]. Utwory te, zamieszczane na łamach gazet, nie spotkały się jednak z większym zainteresowaniem publiczności, w związku z czym po przeprowadzce do Londynu w 1770 roku Chatterton nie był w stanie utrzymać się z pisarstwa. Pozbawiony stałego zawodu i głodujący, popełnił samobójstwo zażywając arszenik^[1][3].

Poezje rzekomego Thomasa Rowleya zostały wydane drukiem przez Thomasa Tyrwhitta w 1777 roku i stały się bestsellerem, również ze względu na wpisujące się w konwencję romantyczną nieszczęśliwe losy Chattertona. Choć już ich wydawca przekonany był o fałszerstwie, wokół autentyczności utworów przez wiele lat toczyła się dyskusja podobna jak wokół Pieśni Osjana^[1][3].

Jedną z ballad Chattertona pt. Tragedia bristolska, czyli śmierć pana Karola Bawdina (ang. Bristowe Tragedie: Or The Dethe Of Syr Charles Badwin) Jan Kasprowicz zamieścił w swoim tłumaczeniu na język polski w autorskiej antologii Poeci angielscy wydanej w 1907^[4].