Janusz Uklejewski
| Data i miejsce urodzenia |
21 maja 1925 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
17 lutego 2011 |
| Miejsce spoczynku | |
| Zawód, zajęcie |
artysta fotografik |
| Odznaczenia | |
Janusz Bogdan Uklejewski (ur. 21 maja 1925 w Grudziądzu, zm. 17 lutego 2011 w Gdyni) – artysta fotografik, archiwista Pomorza.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Jana (1897–1973), uczestnika powstania wielkopolskiego, i Rozalii z domu Kaczmarczyk (1898–1974), krawcowej[1]. Zawodu fotografa uczył się podczas II wojny światowej, w latach 1940–1944, w zakładzie Ireny Złotnickiej, w Dęblinie[2][3]. Tam pracując wykonał i zachował nielegalnie 65 odbitek z filmu przekazanego przez jednego z członków załogi niemieckiego obozu dla jeńców rosyjskich i włoskich w Dęblinie (Stalag 307) do wywołania i reprodukcji. Przekazał je Rosjanom tuż po zajęciu tego miasta (lipiec 1944). Materiał ten stał się jednym z istotnych elementów śledztwa podjętego w 1947 przez polsko-rosyjską Komisję dla zbadania działalności i określenia liczby ofiar tego obozu.
W latach 1945–1948 był żołnierzem I Samodzielnego Batalionu Morskiego Marynarki Wojennej. Był fotoreporterem Wojskowej Agencji Fotograficznej (1948–1952), Centralnej Agencji Fotograficznej w Warszawie (1952–1990) oraz redakcji „Gazety Morskiej”, „Marynarza Polskiego” i „Morza”[3].
Autor kilkuset wydanych pocztówek z polskimi statkami, okrętami, portami i latarniami morskimi, w których wykształcił swój indywidualny styl fotografowania tego rodzaju obiektów.
Od 1951 był członkiem rzeczywistym Związku Polskich Artystów Fotografików (nr legitymacji 103).
Dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Henrietta z domu Szymańska (1923–1992), pielęgniarka, z którą miał córkę Bożenę po mężu Kołodziej (ur. 1949) i syna Jerzego (ur. 1950). Po raz drugi ożenił się z Haliną z domu Chudoba (zm. 2011), księgową[1].
Zmarł w Gdyni, pochowany 22 lutego 2011 w grobie rodzinnym na cmentarzu Witomińskim[4] (sektor 53-19-19)[5].

Wystawy indywidualne (wybór)
- „Fotografie Janusza Uklejewskiego” – BWA, Sopot (1949)
- „Jubileusz 50-lecia Gdyni” – Gdynia (1976)

Wystawy zbiorowe (wybór)
- „Salon Fotografii Polski Północnej” (Grand Prix-Złocisty Jantar) – Gdańsk (1962)
- World Press Foto – Haga, Holandia (wyróżnienie)
- Interfoto (wyróżnienie) – Praga, Czechosłowacja
- „Początek drogi. Sierpień 1980 – grudzień 1981” – Muzeum Narodowe, Warszawa (2005)
Fotografie w zbiorach
- Archiwum Państwowe – Gdańsk
- Muzeum Miasta – Gdynia
- Muzeum Marynarki Wojennej – Gdańsk
- Muzeum Historii Miasta – Gdańsk
- Archiwum Dokumentacji Mechanicznej – Warszawa
- Archiwum Fotograficzne CAF/PAP
- Muzeum Narodowe w Gdańsku
- Europejskie Centrum Solidarności
- PAN Biblioteka Gdańska
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1976)
- Złoty Krzyż Zasługi
- Odznaka honorowa „Zasłużony Pracownik Morza” (1970)
- Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” (1983)
- Czechosłowacki Medal za Odwagę w Obliczu Nieprzyjaciela (1947)
Źródło:[6].
Nagrody i wyróżnienia
- I nagroda Ministra Kultury i Sztuki na konkursie fotografii marynistycznej w Warszawie (1950)
- I nagroda na ogólnopolskich wystawach marynistycznych w Warszawie (1962 i 1972)
- I nagroda I Salonu Fotografii Polski Północnej „Złocisty Jantar” (1962)[7]
- Nagroda Prezydium WRN w Szczecinie na V Salonie Fotografiki Polski Północnej „Złocisty Jantar” w Pawilonach Wystawowych BWA w Sopocie (1970)[8]
- Nagroda Ziemi Gdańskiej na VI Salonie Fotografiki Polski Północnej „Złocisty Jantar” w Gdańsku (1972)[9]
- I nagroda redakcji „Prawda” w Moskwie (1972)
- I nagroda w Ogólnopolskim konkursie „Rekonesans fotoreporterski” Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki na temat „Port Północny” (1973)[10]
- Nagroda Prezydenta Miasta Gdyni za całokształt twórczości artystycznej i prasowej (1974)
- Grand Prix na II Międzynarodowej Wystawie Marynistycznej w Rostocku (1976)
- Nagroda szefa Urzędu Gospodarki Morskiej za twórczość marynistyczną - fotograficzną dokumentację dorobku Polski na morzu po 1945 roku (1987)[11]
- III nagroda za fotoreportaż oraz II i III nagroda w kategorii zdjęć pojedynczych na III Ogólnopolskim Konkursie Fotografii Prasowej zorganizowanym przez Komendę Główną Straży Pożarnej oraz Klub Fotografii Prasowej SD PRL (1988)[12]
- Nagroda Ministra Żeglugi (trzykrotnie)
- „Bursztynowy Notes” – nagroda gdańskiego środowiska dziennikarskiego za całokształt pracy (2005)
Źródło:[6].
Przypisy
- ↑ a b UKLEJEWSKI JANUSZ BOGDAN, artysta fotografik – Encyklopedia Gdańska [online], gdansk.gedanopedia.pl [dostęp 2024-10-22].
- ↑ 80 tys. jeńców radzieckich wymordowali Niemcy pod Dęblinem, „Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy”, 24 października 1947, nr 293, s. 7 (tu mylnie podane nazwisko „Uklejewicz”).
- ↑ a b Janusz Uklejewski. artinfo.pl. [dostęp 2014-04-08].
- ↑ Zmarł Janusz Uklejewski. kultura.trojmiasto.pl, 2011-02-22. [dostęp 2011-02-24]. (pol.). (kwatera 53-19-19).
- ↑ Cmentarze Komunalne w Gdyni [online], gdynia.grobonet.com [dostęp 2024-10-22].
- ↑ a b Grażyna Bral i inni red., Słownik dziennikarzy i publicystów Pomorza 1945–2005, Gdańsk: Stowarzyszenie Dziennikarzy Rzeczypospolitej Polskiej, Oddział Morski w Gdańsku, 2008, s. 178 [zarchiwizowane z adresu 2016-03-26].
- ↑ Tadeusz Rogowicz. Dwadzieścia pięć lat Gdańskiego Towarzystwa Przyjaciół Sztuki. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 10, s. 205, 1987. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. [dostęp 2025-11-10]. [zarchiwizowane z adresu].
- ↑ Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo w 1970. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 6, s. 149, 1973. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-09-23]. [zarchiwizowane z adresu].
- ↑ Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo w 1972. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 6, s. 156, 1973. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-09-24]. [zarchiwizowane z adresu].
- ↑ Irena Chruścińska, Kazimierz Chruściński. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1973–1974. Architektura, plastyka, fotografika i wystawiennictwo. „Rocznik Kulturalny Ziemi Gdańskiej”. Nr 7, s. 102. Gdańsk: Wydawnictwo Morskie. [dostęp 2025-10-06]. [zarchiwizowane z adresu].
- ↑ Miłosława Bukowska-Schielmann. Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1987. Plastyka. Fotografika. „Gdański Rocznik Kulturalny”. Nr 12, s. 273, 1989. Gdańsk: Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. ISSN 0860-2492. [dostęp 2025-12-17].
- ↑ Miłosława Bukowska-Schielmann, Kronika życia kulturalnego Wybrzeża Gdańskiego 1988. Plastyka. Fotografika, „Gdański Rocznik Kulturalny”, Nr 13, 1990, s. 228, ISSN 0860-2492 [dostęp 2025-12-30].
Bibliografia
- Fotografowie 1946–2006. Słownik biograficzny fotografów polskich, ISBN 83-916405-8-2.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.