Antoni Gradowski

Antoni Gradowski
Antolek
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

21 września 1905
Płock

Data i miejsce śmierci

18 sierpnia 1920
Płock

Zawód, zajęcie

Harcerz, obrońca Płocka w 1920

Odznaczenia
Krzyż Walecznych (1920–1941)
Ulica Gradowskiego w Płocku

Antoni Gradowski, ps. Antolek (ur. 21 września 1905 w Płocku, zm. 18 sierpnia 1920 w Płocku) – harcerz, obrońca Płocka.

Życiorys

Był synem Stanisława Gradowskiego i Kamili ze Zgorzelskich Gradowskiej. Rodzina mieszkała przy ulicy Kościuszki 9 w Płocku[1].

Uczył się w I Gimnazjum Polskiej Macierzy Szkolnej (obecnie Liceum Ogólnokształcące im. Władysława Jagiełły w Płocku)[2]. Był harcerzem 3 drużyny im. J. Kilińskiego[1]. W 1920 roku wziął udział w obronie Płocka. Roznosił żołnierzom amunicję, broń i jedzenie, pełnił również służbę sanitariusza[3]. Według aktu zgonu zginął 18 sierpnia 1920 roku o godzinie 12:00 „przy okopach w Płocku”[4].

Pierwotnie został pochowany 18 sierpnia w tzw. bratniej mogile, zwanej dziś Kopcem Harcerzy. Po wielu staraniach matka uzyskała zgodę na ekshumację i 26 sierpnia odbył się pogrzeb na cmentarzu przy Al. Kobylińskiego[5].

Siostrzeńcem Antolka jest malarz Antoni Fałat[6]. Pogrzeb opisał naoczny świadek, dziennikarz Adam Grzymała-Siedlecki w książce Cud Wisły[3].

Ordery i odznaczenia

Podczas wizyty w Płocku marszałka Józefa Piłsudskiego pośmiertnie odznaczony został Krzyżem Walecznych[7].

Upamiętnienia

11 listopada 1991 roku w Liceum Ogólnokształcącym im. Władysława Jagiełły w Płocku odsłonięto tablicę upamiętniającą harcerza Antolka Gradowskiego[8]. Uchwałą Rady Miasta Płocka z 25 sierpnia 1992 roku jego imieniem została nazwana jedna z płockich ulic[9].

Przypisy

  1. a b Benedykt Sandomierski, Michał Kacprzak (red.), Dzieje harcerstwa płockiego 1912-2012: studia i materiały, Płock: Hufiec ZHP Płock im. Obrońców Płocka 1920 roku, 2013, s. 57.
  2. n, Antoni Gradowski [online], Książnica Płocka im. Władysława Broniewskiego, 20 maja 2021 [dostęp 2026-04-25].
  3. a b Adam Grzymała-Siedlecki, Cud Wisły, 2015, s. 102, ISBN 978-83-7565-005-1.
  4. Grzegorz Gołębiewski, Płock 1920, Warszawa: Bellona, 2018, s. 248, ISBN 978-83-11-15373-8.
  5. Mali Kawalerowie Krzyża Walecznych, [w:] Lena Szatkowska, Szara legenda, Płock: Książnica Płocka, s. 281, ISBN 83-88028-02-2.
  6. Anna Lewandowska, Mały, piękny zabytek czeka na remont. Adres: pl. Obrońców Warszawy 3 [online], plock.wyborcza.pl, 6 lutego 2019 [dostęp 2020-12-22].
  7. 90. rocznica odznaczenia Płocka Krzyżem Walecznych [online], dzieje.pl, 10 kwietnia 2011 [dostęp 2020-10-09] (pol.).
  8. Lena Szatkowska, Obchody Święta Niepodległości, Tygodnik Płocki 1991, nr 47, s.4.
  9. Piotr Gryszpanowicz, Leksykon nazw płockich ulic, Płock: Towarzystwo Naukowe Płockie, 2016, s. 92.

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.