Baiya

Baiya
Bahia

13° c. e. 42° q. u.HGYO


Ölkə
İnzibati mərkəz Salvador
Tarixi və coğrafiyası
Yaradılıb 1889
Sahəsi
  • 565.733 km²
Hündürlük
838 m
Saat qurşağı
Əhalisi
Əhalisi
  • 14.141.626 nəf. (2022)[2]
Rəqəmsal identifikatorlar
ISO kodu BR-BA
Rəsmi sayt
Baiya xəritədə
Baiya xəritədə
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Baiya[3][4] (port. Bahia) — Braziliyanın şərqində, Atlantik okean sahillərində yerləşən ştat. Ştat əhalisinin sayına görə Braziliyada dördüncü, sahəsinə görə siə beşinci yerdədir. İnzibati mərkəzi Salvador şəhəridir. Şəhər Bütün müqəddəslər buxtası sahilində qərarlaşır. Ştatın adı da portuqalcadan tərcümədə «buxta» mənasını verir.

Coğrafiya

Ştat Braziliya alcaq dağlıq sərhəbi bonunca Alaqoas, PernambukuPiaui, qərbdən TokantinsQoyas, cənubdan Minas-JeraysEspiritu-Santu mtaları ilə sərhədə malikdir. Ərazisindən axan San-Fransisko çayı üzərində sahəsi 4214 km² olan Sobradinyo su anbarı mövcuddur.

İqlimi

İqlimi turopikdir. Orta illik temperatur +22 ºС-dir. Ştat ərazisində iki mövsüm müşahidə edilsə də ərazisindən asılı olaraq fərqlidir. Məsələn Salvador şəhərində yağış mövsümü martdan iyula qədər davam edir. Qərb rayonlarında oktyabrdan marta qədər çəkir.

Tarixi

Portuqaliyalı Alvareş Kabral 1549-cu ildə Portu-Sequruya lövbər atır. 1549-cu ildə burada Salvador şəhəri salınır. 1624 - 1625 illər arası şəhəri hollandlar idarə etmişlər.

Baiya ştatı Braziliya imperiyasına 2 iyul 1823-ci ildə birləşdirilmişdir. XVI - XVIII əsrlər ərzində buyada şəkər qamışı plantasiyaları mövcud olmuşdur. Bu məqsədlə hətta Afrikadan bura qullar gətirilmişdir.

İnzibati bölü

Ştat ərazisi 8 mezoregiona və 32 mikroregiona bölünür.

Demoqrafiya

Braziliyanın Coğrafiya və Statistika institutunun məlumatına görə 2007-ci ildə ştat ərazisində 14080654 nəfər yaşayır. Bu göstərici ilə hər km² 24,93 nəfər adam düşür.

2006-cı ildə əhalinin 67,4 % şəhərdə yaşayır. 1991 - 2000 illər aralığında ştat ərazisində əhalinin artımı cəmi 1 % təşkil etmişdir.

Son siyahıya alımaya əsasən burada 8,831 mln mulat (63,2 %), 2,864 mln ağdərili (20,5 %), 2,193 mln qaradərili (15,7 %), 83 min. hindu və asiyalı (0,6 %) yaşayır

Mühüm şəhərləri

  • San-Salvador-da-Baiya-di-Тодус-ус-Сантус
  • Feyra-di-Santana
  • Viktoriya-da-Konkista
  • İleus
  • İtabuka
  • Makasari
  • Jekie
  • Alaqoinyas
  • Barreyras
  • Portu-Sequru
  • Teyşeyra-di-Freytas
  • Paulu-Afonsu

İqtisadiyyat

Braziliyanın Coğrafiya və Statistika institutunun məlumatına görə 2005-ci ildə ÜDM 90,943 milyard Braziliya dolları, əhalinin adambaşına düşən gəliri isə 6583 Braziliya dollarıdır.

Ştatın paytaxtı həm də Şimal-şərqin iqtisadi mərkəzidir, burada dəniz limanı və beynəlxalq hava limanı mövcuddur.

Kənd təsərrüfatı

Nəhəng kənd təsərrüfatı kompleksləri böyük miqdarda məhsul istehsal edir. Burada 3 mln 572 min. baş keçi (37 % ölkə üzrə) mövcuddur. Üstəlik il ərzində 110 800 t (65 % ölkə üzrə) kakao istehsal edilir.

Meşə təsərrüfatı

Ağac tədarükü hesabına burada mebel istehsalı və kağız hazırlanması həyata keçirilir.

Şəkillər

İstinadlar

  1. 1 2 ArchINFORM (alm.). 1994.
  2. https://censo2022.ibge.gov.br/panorama/.
  3. Bahia  // Encyclopædia Britannica, Ninth Edition, 9th ed., Encyclopædia Britannica, Ninth Edition/Volume III, New York: Charles Scribner's Sons, 1878, 239–240
  4. 1911 Encyclopædia Britannica/Bahia (state) // 1911 Encyclopædia Britannica, Cambridge: Cambridge University Press, 1911, səh. 210

Mənbə

Content Disclaimer

Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.

  1. The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
  2. There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
  3. It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
  4. Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
  5. Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.